Sejm: rynek ubezpieczeń, reprywatyzacja i świadczenia dla Sybiraków

15 i 16 lipca odbyło się 14. posiedzenie Sejmu. Posłowie zajmowali się rynkiem ubezpieczeniowym dotkniętym COVID-19, projektem prezydenckim o świadczeniach dla Sybiraków oraz warszawską reprywatyzacją. Sejm odrzucił wotum nieufności wobec Zbigniewa Ziobry i Mariusza Kamińskiego.

Posłowie i posłanki rozpoczęli obrady od pracy nad kolejnym projektem dotyczącym skutków COVID-19. Tym razem chodzi o rynek ubezpieczeniowy. Według uzasadnienia projektu z powodu epidemii zakłady ubezpieczeń mogą zacząć obniżać lub likwidować limity odszkodowań w kredycie kupieckim dla przedsiębiorców, którzy chcą się zabezpieczyć przed ryzykiem nieotrzymania należności za towar lub usługę. Wzrost takiego ryzyka mógłby się odbić negatywnie na całej gospodarce, dlatego rząd chce, żeby to Skarb państwa przejął część ryzyka. Zakłady ubezpieczeń, które chcą ograniczyć ryzyko wzrostu liczby i wysokości wypłacanych odszkodowań, będą mogły w zamian za przekazanie państwu części składki ubezpieczeniowej przenieść (“zreasekurować”) na nie część ubezpieczonego ryzyka. Skarb państwa ma pokrywać przejętą część odszkodowań z Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 oraz z budżetu. Projektem zajmie się teraz Senat.

Sejm pracował także nad projektem przedłożonym przez prezydenta dotyczącym świadczeń finansowych dla Sybiraków. Prezydent Andrzej Duda złożył podobny projekt jeszcze w 2018 r., ale wtedy prace nad nim utknęły w komisji polityki społecznej i rodziny po pierwszym czytaniu w Sejmie. Prezydent złożył projekt ponownie 22 czerwca i analogicznie, jak podczas poprzedniej ścieżki legislacyjnej, projekt był czytany na posiedzeniu, a następnie został skierowany do komisji mimo wniosku posłanki Joanny Frydrych w imieniu KO, aby przyspieszyć prace i niezwłocznie przejść do drugiego czytania. Projekt zakłada, że każda osoba zesłana lub deportowana do ZSRR dostałaby jednorazowe świadczenie w wysokości proporcjonalnej do okresu pobytu na zesłaniu lub deportacji – 200 zł za każdy miesiąc, ale nie mniej niż 2400 zł. Aby je otrzymać, trzeba będzie złożyć wniosek do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Pierwszy dzień obrad zakończyła trwająca do późnego wieczora dyskusja nad wotum nieufności dla dwóch ministrów w rządzie: ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry oraz ministra spraw wewnętrznych i administracji Mariusza Kamińskiego. Oba wnioski zostały odrzucone. 

Posłowie PiS złożyli w Sejmie projekt ustawy dotyczący reprywatyzacji nieruchomości warszawskich. Przedstawicielem wnioskodawców jest poseł PiS i członek komisji reprywatyzacyjnej, Paweł Lisiecki. Wśród propozycji posłów znajduje się zmiana, zgodnie z którą sprzeciw od decyzji komisji przyznających odszkodowanie lub zadośćuczynienie ma przysługiwać tylko poszkodowanym lokatorom. Sprzeciwu nie mogłyby już zgłaszać władze Warszawy. W efekcie tej zmiany decyzje o wypłacie odszkodowań zaskarżone przez miasto na mocy dotychczasowych przepisów stałyby się “ostateczne i prawomocne”, a pieniądze zostałyby wypłacone uprawnionym lokatorom 14 dni od wejścia ustawy. Pieniądze odebrane beneficjentom nielegalnej reprywatyzacji, zamiast do budżetu miasta, miałyby trafiać do Funduszu Reprywatyzacji, a z niego do poszkodowanych lokatorów – z pominięciem władz Warszawy. Ustawa zakłada zakaz zwrotu budynków wraz z lokatorami spadkobiercom przedwojennych właścicieli (których nieruchomości znacjonalizowano na podstawie tzw. dekretu Bieruta). Posłowie chcą dodać nowe przesłanki do odmowy oddania gruntu w użytkowanie wieczyste, m.in. zamieszkiwanie nieruchomości przez lokatora na podstawie umowy z miastem w budynkach komunalnych. Jako dodatkowe przesłanki do odmowy dodano także sprzeciw sąsiadów czy podejrzenie, że uprawniony do zwrotu nieruchomości nie będzie w stanie jej utrzymać oraz wyremontować. Te dwa ostatnie zapisy Prokuratoria Generalna RP zaopiniowała negatywnie. 

Projekt poparła Lewica, która w czerwcu zgłosiła własny projekt ustawy (nie był jeszcze procedowany) dotyczący reprywatyzacji na terenie całego kraju, a nie tylko stolicy. “Doceniamy dobre intencje obozu rządzącego w tej sprawie oraz podjęcie trudnego tematu reprywatyzacji i liczymy na to, że docenicie merytoryczną wartość Projektu Ustawy Reprywatyzacyjnej Klubu Lewicy i poprzecie to niezwykle potrzebne i wyczekiwane przez obywateli rozwiązanie tak, jak my dziś doceniamy i popieramy wasze” – mówiła posłanka Magdalena Biejat, przedstawiając stanowisko klubu. Projekt PiS przeszedł przez dwa czytania, znajduje się teraz w komisji sprawiedliwości i praw człowieka.

Sejm uchwalił ustawę o bonie turystycznym. Ustawa wróciła z Senatu z poprawkami, ale około połowę z nich odrzucono, w tym dotyczącą objęcia prawem do bonu emerytów i rencistów. Uznano za to m.in. poprawkę, zgodnie z którą z bonu skorzystają dzieci rodziców pracujących za granicą, którzy pobierają tam na dzieci zasiłki wyższe niż 500 zł. Bon w wysokości 500 zł ma przysługiwać na każde dziecko. W przypadku dzieci niepełnosprawnych bon wyniesie 1 tysiąc zł. Żeby uzyskać świadczenie, trzeba aktywować bon poprzez PUE ZUS (bez składania wniosku). Ustawa została już podpisana przez prezydenta, ale informację o uruchomieniu bonu poda Ministerstwo Rozwoju oraz Polska Organizacja Turystyczna.

Sejm powołał trzech członków komisji ds. wyjaśniania przypadków pedofilii. W sumie w skład komisji wchodzi 7 osób: trzy powołane przez Sejm, jedna przez Senat oraz po jednej przez premiera, prezydenta i Rzecznika Praw Dziecka. Do zgłaszania kandydatów byli uprawnieni nie tylko posłowie, ale także instytucje, np. Naczelna Rada Adwokacka, Naczelna Izba Lekarska, Krajowa Izba Psychologów oraz organizacje pozarządowe związane przez min. 2 lata z działaniami na rzecz praw dziecka. Lista kandydatów z ramienia Sejmu zawierała 10 nazwisk. Wybrano: 

  • Barbarę Chrobak (zgłoszoną przez Krajową Radę Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym)
  • Hannę Elżanowską (zgłoszoną przez grupę posłów Klubu Parlamentarnego PiS)
  • Andrzeja Nowarskiego (zgłoszonego przez grupę posłów Klubu Parlamentarnego PiS).

Senat, prezydent, premier i RPD powołali już swoich przedstawicieli.